گوردخمه سان رستم

گوردخمه سان رستم یکی از آثار باستانی ارزشمند و کمتر شناخته‌شده استان کرمانشاه است که در حدود 64 کیلومتری جنوب این شهر، در نزدیکی روستای چنار از دهستان عثمانوند قرار دارد. این اثر تاریخی در تاریخ 30 خرداد 1357 با شماره 1622 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. ویژگی منحصربه‌فرد گوردخمه سان رستم در مقایسه با سایر گوردخمه‌های ایران، این است که نه در دل صخره بلکه در یک قطعه سنگ بزرگ و هرمی‌شکل روی سطح زمین حجاری شده است؛ همین امر آن را به اثری متفاوت در میان آثار هم‌دوره خود بدل کرده است.

از نظر ساختار معماری، این گوردخمه شامل اتاقی سنگی با ارتفاع تقریبی پنج متر است که ورودی آن عرضی حدود 75 سانتی‌متر دارد و فضای داخلی آن نزدیک به دو متر ارتفاع دارد. کف اتاق کمی پایین‌تر از ورودی ساخته شده و به‌نظر می‌رسد محلی برای تدفین یا نگهداری اشیای آیینی بوده است. هرچند بر روی دیواره‌ها اثری از کتیبه یا نقش برجسته دیده نمی‌شود، پژوهشگران این اثر را متعلق به دوره ماد یا اوایل هخامنشی می‌دانند. این آرامگاه به‌واسطه سادگی و رازآلودگی ساختارش، یکی از نشانه‌های مهم تحول معماری تدفینی در فلات ایران به‌شمار می‌رود.

برای رسیدن به گوردخمه سان رستم باید از شهر کرمانشاه به‌سمت جنوب حرکت کرده و پس از طی حدود 60 تا 65 کیلومتر، به منطقه دهستان عثمانوند و روستای چنار برسید. مسیر تا نزدیکی اثر آسفالت بوده و در بخش پایانی با جاده‌ای خاکی کوتاه ادامه می‌یابد. بهترین زمان بازدید از این منطقه فصل بهار و اوایل پاییز است؛ زمانی که طبیعت پیرامون سبز و خوش‌منظره است. در بازدید از این مکان تاریخی، رعایت اصول طبیعت‌گردی مسئولانه همچون پرهیز از نوشتن یادگاری روی سنگ‌ها یا جابه‌جا کردن قطعات سنگی، اهمیت فراوانی دارد تا این اثر کهن برای آیندگان نیز محفوظ بماند.