پلهای خداآفرین
پیوند تاریخ و مرز در گذرگاه کهن رود ارس در دستهبندی جاذبهپلهای خداآفرین یا پلهای حسرت یکی از مهمترین آثار تاریخی استان آذربایجان شرقی هستند که در شهرستان خداآفرین و بر روی رودخانه ارس در نقطه مرزی ایران و جمهوری آذربایجان قرار گرفتهاند. این مجموعه شامل دو پل قوسی است که در فاصلهای حدود 100 متر از یکدیگر ساخته شدهاند و هرکدام ویژگیهای معماری و تاریخی متفاوتی دارند. پل بزرگتر دارای قدمتی کهنتر و پل کوچکتر متعلق به دورههای متأخرتر، احتمالاً صفوی، دانسته میشود. موقعیت استراتژیک این پلها در تنگه طبیعی رود ارس باعث شده در طول تاریخ نقش مهمی در ارتباطات فرهنگی، تجاری و نظامی منطقه ایفا کنند.
پل بزرگ خداآفرین از آثار تاریخی مهم دوران پس از اسلام محسوب میشود و در تاریخ 5 اسفند 1376 با شماره ثبت 1858 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این پل از گذشتههای دور نقش ارتباطی حیاتی میان قفقاز و آذربایجان ایران داشته و یکی از مسیرهای مهم عبور کاروانها و سپاهیان بوده است. از نظر تاریخی، این پلها از آثار ارزشمند دوران اسلامی و حتی به روایت برخی منابع، دارای پیشینهای بسیار کهنتر تا دورههای پیش از اسلام هستند. پل بزرگتر با حدود 11 دهانه و پل دیگر با 15 دهانه، نمونههایی از مهندسی سنتی در ساخت پلهای قوسی محسوب میشوند که با استفاده از مصالحی مانند سنگ، آجر، گچ و آهک ساخته شدهاند. این سازهها در طول تاریخ بارها دچار تخریب و بازسازی شدهاند و در جنگهای ایران و روس نیز نقش نظامی و ارتباطی مهمی داشتهاند. بخشی از پلها همچنان سالم باقی مانده و بخشی دیگر آسیب دیده است، اما در مجموع هر دو پل جلوهای از شکوه معماری تاریخی منطقه را حفظ کردهاند.
برای دسترسی به پلهای خداآفرین، باید به شمال استان آذربایجان شرقی و شهرستان خداآفرین سفر کرد؛ این مجموعه در نزدیکی سد خداآفرین و در مجاورت روستاهای مرزی قرار دارد. مسیر دسترسی از طریق جادههای منطقه کلیبر و خداآفرین امکانپذیر است و بازدید از این اثر تاریخی بهصورت زمینی انجام میشود. بهترین زمان بازدید از این منطقه فصل بهار و اوایل پاییز است که شرایط آبوهوایی معتدلتر و طبیعت اطراف رود ارس در زیباترین حالت خود قرار دارد. در بازدید از این اثر ملی، رعایت اصول گردشگری مسئولانه از جمله حفظ ساختار تاریخی پلها، جلوگیری از آسیب به محیط طبیعی رودخانه و احترام به منطقه مرزی اهمیت زیادی دارد.
متاسفانه هیچ نظری ثبت نشده است.