Şirez Boğazı

Şirez Boğazı ya da Şirez Vadisi, İran'ın batısındaki görülmeye değer yerlerden biridir. İlam ve Lorestan eyaletlerinin sınırında, Kuhdeşt ilçesine 50 kilometre uzaklıkta yer alır ve eşsiz, güzel bir doğaya sahiptir. Bu görkemli boğaza ulaşmanın en iyi yolu Lorestan'daki Kuhdeşt ilçesinden geçer; bu nedenle Şirez Boğazı, Lorestan'ın en güzel gezilecek yerlerinden biri sayılır.

Zagros Dağları'nın kalbinde yer alan bu bölgenin geçmişi birkaç milyon yıl öncesine uzanır ve bu boğaza benzer doğal örneklere dünyada yalnızca birkaç yerde rastlanır. Yerin milyonlarca yıl süren doğal erozyonu bu kayalıklara bugünkü şeklini vermiştir; bu nedenle Şirez Boğazı ve benzeri bölgeler dünyada yeryüzünün en eski doğa müzeleri olarak anılır. Avustralya'daki «Krallar Kanyonu» ile Amerika'daki «Büyük Kanyon» bu tür doğal boğazlara verilebilecek diğer örneklerdir. Bu boğaz boyunca başka küçük şelaleler de bulunur. Şirez'in büyük şelalesi «Kuşlar Şelalesi» adıyla da bilinir. Bu adın verilme nedeni, şelalenin çevresindeki duvarlarda yer alan delik ve gözeneklerde küçük kuşların yaşamasıdır.

Şirez Boğazı'ndaki kayalıkların uzun yıllar boyunca yağış ve hava akımlarıyla aşınması, boğazın ortasında taştan bir sütunun oluşmasına yol açmıştır. Bu taş sütun «Şirez Minaresi» olarak anılır. Minarenin yüksekliği 80 metreye, çapı ise yaklaşık 10 metreye ulaşır. Şirez Vadisi yolunun sonunda doğal bir mağara bulunur; yerel halk buraya «Tanrı Köprüsü» der. Bu mağaranın derinliği yaklaşık 150 metredir ve güneş ışığı içeri ulaşmaz. Mağaraya güneş ışığının girmemesi, içindeki suyun sıcaklığının çok düşmesine neden olmuştur.

Şirez Boğazı yolunda yoğun bir bitki örtüsü yoktur; ancak güzel iklim ve boğazdaki nehrin sürekli akan suyu sayesinde kayaların arasında meşe, erik, üzüm ve incir ağaçları yetişmiştir. Şirez Boğazı'nın adı İran'ın doğal ve ulusal eserleri listesinde yer alır ve «Ulusal Jeosit» unvanıyla İran'ın doğal miras listesine kaydedilmiştir.