Pençe Çeşme Köprüsü

Bonab Pençe Çeşme Köprüsü (Beş Çeşme Köprüsü), yerel adıyla «Beş Gözlü Köprü» (Beş Gözlü Körpü), Doğu Azerbaycan Eyaleti'ne bağlı Bonab ilçesinde yer almaktadır. Bu tarihi yapı Sufi Çayı üzerinde bulunur ve Bonab şehrinin doğu kenarına yaklaşık 600 metre uzaklıktadır; simetrik ve sanatsal tasarımı göz alıcı bir görünüm yaratarak ziyaretçilerin dikkatini çeker. Bu tarihi köprü, 25 Esfend 1379 tarihinde 3087 kayıt numarasıyla İran Ulusal Eserler Listesi'ne alınmıştır. Pençe Çeşme Köprüsü, kervanların Sufi Çayı'nı geçmesini kolaylaştırmak amacıyla Erbab Ali Ekber Yezdani b. Samed Bonabi tarafından inşa edilmiştir; çünkü Bonab ilçesi İpek Yolu güzergâhı üzerinde yer alıyordu ve büyük bir ekonomik ve ticari öneme sahipti.

Kökeni Safevi dönemine uzanan ve büyük olasılıkla sonraki dönemlerde onarım görmüş olan bu köprü, bölgenin öne çıkan mimari eserlerinden biri sayılır. Yapısı, sivri kemerlerle tasarlanmış beş açıklıktan, yani «gözden» oluşur; bu kemerler mimari güzelliğin yanı sıra köprünün sel akıntılarına karşı dayanıklılığını da artırır. Yapıda kullanılan malzeme taş, tuğla ve sarooj harcının bir karışımıdır; bu da köprünün dayanıklılığını ve kalıcılığını güvence altına alır. Köprünün uzunluğu yaklaşık 50 metre, genişliği yaklaşık 8,5 metre, nehir seviyesinden köprü üstüne kadar yüksekliği ise yaklaşık 5,8 metre olarak tahmin edilmektedir. Köprünün zemini taş döşelidir ve iki yanında korkuluk görevi gören, bir metre yüksekliğinde tuğla korkuluklar bulunur. Mimari ve mühendislik önemine ek olarak, köprünün beş gözlü ayakları işlevsel bir rol de üstlenmiş ve nehrin coştuğu zamanlarda yapının yıkılmasını önlemiştir; bu da geçmişteki mühendislerin dayanıklı ve sağlam köprüler tasarlamadaki teknik bilgisini ve becerisini gösterir. Bu özellikler, Bonab Pençe Çeşme Köprüsü'nü Doğu Azerbaycan Eyaleti'nin öne çıkan tarihi ve turistik noktalarından biri haline getirmiştir.

Bonab Pençe Çeşme Köprüsü'ne ulaşmak için Bonab şehrinden Sur köyü yönüne gidebilirsiniz, çünkü köprü bu yerel yolun üzerinde yer almaktadır. Nehir kıyısındaki ve tarihi konumu göz önüne alındığında, ziyaret için en iyi zaman ilkbahar ve sonbahardır; bu mevsimlerde nehrin akışı ve ortam ışığı, fotoğraf çekmek ve köprünün mimarisini izlemek için en iyi koşulları sunar. Bu bölgede sorumlu doğa turizmi büyük önem taşır: nehir kıyısına çöp atmaktan kaçının, köprünün tarihi dokusuna zarar vermeyin ve ziyaret sırasında ayaklara veya kemerlere baskı uygulamamaya dikkat edin.