قلعه گردکوه
دژ تسخیرناپذیر اسماعیلیان در قلب دامغان در دستهبندی قلعه تاریخیقلعۀ گردکوه، که با نام دژ گنبدان نیز شناخته میشود، یکی از مهمترین قلعههای اسماعیلیان نزاریه در ایران بوده و در 15 کیلومتری شهر دامغان و نزدیکی روستای حاجیآباد رضوه قرار دارد. این اثر تاریخی در تاریخ 25 اسفند 1378 با شماره ثبت 2650 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده و یکی از مکانهای دیدنی و باستانی دامغان محسوب میشود. قلعه گردکوه بر فراز یک فلات سنگی در رشتهکوه البرز ساخته شده و با ارتفاع تقریبی هزار متر و طول حدود نیم کیلومتر، یکی از مستحکمترین و غیرقابل تسخیرترین پناهگاههای اسماعیلیان در ایران بوده است.
تاریخ ساخت قلعه گردکوه به اوایل دوران اسلامی یا اندکی پیش از آن بازمیگردد و ارتباط نزدیکی با تاریخ دولت اسماعیلیه نزاریه در ایران دارد، از اواخر قرن پنجم هجری/یازدهم میلادی تا میانه قرن هفتم هجری/سیزدهم میلادی فعال بوده است. این قلعه با بهرهگیری از ساختار طبیعی کوه، به یکی از مقاومترین دژهای نظامی ایران تبدیل شده بود و با دیوارها، برجهای دیدهبانی، آبانبارهای مسقف و سازههای سنگی و ساروجی، امکان مقاومت طولانیمدت را برای ساکنان فراهم میکرد. وجود آبانبارها و تأمین آب از طریق چشمههای اطراف، نشاندهنده برنامهریزی دقیق برای محاصرههای طولانی است. قلعه گردکوه بهمدت حدود 17 سال در برابر محاصره مغولان مقاومت کرد و در نهایت در سال 669 هجری قمری سقوط کرد؛ رویدادی که آن را به یکی از نمادهای مقاومت تاریخی در ایران تبدیل کرده است.
مسیر دسترسی به قلعه گردکوه از دامغان آغاز شده و پس از رسیدن به محدوده روستای حاجیآباد، ادامه مسیر بهصورت کوهستانی و نسبتاً صعبالعبور طی میشود. بهترین زمان بازدید از این منطقه فصلهای بهار و پاییز است که شرایط آبوهوایی مناسبتری برای پیمایش وجود دارد. با توجه به تاریخی بودن و حساسیت این اثر، رعایت اصول حفاظت از میراث فرهنگی، عدم آسیب به بقایای سازهها و توجه به ایمنی در مسیرهای کوهستانی از اهمیت ویژهای برخوردار است.
متاسفانه هیچ نظری ثبت نشده است.