Golpayegan Barajı

Golpayegan Barajı, 14. yüzyılın (Hicri Şemsi takvimi) başlarına ait olan ve Golpayegan'da görülmeye değer yerlerden biri olan, Golpayegan şehristanının bir başka cazibe merkezidir. Golpayegan Barajı'nın etütleri 1323 yılında başladı ve baraj, İran'ın ilk modern barajı olarak kabul edilir. İnşaat çalışmaları 1326 yılında başladı ve baraj nihayet 1336 yılında hizmete girdi. Baraj, eğimli kil çekirdekli kaya dolgu tipindedir ve toprak barajların eski yapım yöntemiyle, gevşek bir kaya temel üzerine inşa edilmiştir. Barajın yapılma amacı, sel nedeniyle oluşan zararların önlenmesi ve bölgedeki altı bin hektar arazinin tarımsal su ihtiyacının karşılanmasıydı. Golpayegan Barajı, Enarbar Nehri'nin, yani diğer adıyla Kamru Nehri'nin üzerine inşa edilmiştir ve zeminden yüksekliği elli yedi metredir.

1349-50 yıllarında Golpayegan Barajı'nda önemli değişiklikler yapıldı. Baraj kret kotuna 5 metre, dolusavak kretine ise 7 metre eklendi; bu değişiklikler baraj haznesinin kapasitesini 28 milyon metreküpten 42,5 milyon metreküpe çıkardı. Golpayegan Barajı toplamda 45 milyon metreküp su kapasiteli bir hazneye sahiptir ve haznenin faydalı hacmi de 42 milyon metreküptür. Golpayegan Barajı gölünde tatlı su levreği (uzunlukta sudak benzeri levrek), sazan, nehir beyaz balığı ve alabalık gibi balıklar bulunur; bunlardan beyaz balık ve alabalık türü oldukça kalitelidir.

Golpayegan Barajı, Golpayegan şehrinin 23 kilometre güneybatısında, Ahtahan (Extkhvan) köyünün yakınında, Enarbar Nehri üzerinde yer alır. Devrimden önce bu barajın adı «Şah İsmail Barajı» idi; devrimden sonra «Golpayegan Barajı» olarak değiştirildi. Baraj inşaatı sırasında, özellikle şiddetli soğuk ve yoğun kar yağışıyla karşılaşıldığında pek çok zorluk yaşanmasına rağmen, baraj yapımcılarının gece gündüz süren çabaları sonuç verdi ve bugün bu baraj, bölgedeki tarımsal su temininin önemli kaynaklarından biri sayılmaktadır. Barajın toplam hazne hacmi 45 milyon metreküp, faydalı hacmi ise 42 milyon metreküptür. Ayrıca İran'ın ilk betonarme «topu» (tapası) da İranlı uzmanlar tarafından bu barajda inşa edilmiştir.