شیرقلعه یکی از مهم‌ترین آثار تاریخی شهرستان مهدی‌شهر در استان سمنان است که در شمال غرب شهر شهمیرزاد و بر فراز کوهی مشرف به دشت‌ها و ارتفاعات اطراف قرار دارد. این دژ تاریخی که قدمت آن به دوره اشکانیان و ساسانیان بازمی‌گردد، در دوران اسلامی نیز مورد استفاده قرار گرفته و به عنوان یکی از پناهگاه‌های مستحکم اسپهبدان طبرستان شناخته می‌شده است. موقعیت استراتژیک قلعه در میان دو رشته‌کوه و تسلط کامل آن بر مسیرهای پیرامونی، نشان‌دهنده اهمیت نظامی این بنا در طول تاریخ است. شیرقلعه در تاریخ 5 آذر 1380 با شماره 4427 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده و امروزه یکی از شاخص‌ترین جاذبه‌های تاریخی منطقه قومس به شمار می‌رود.

معماری شیرقلعه متناسب با عوارض طبیعی کوه شکل گرفته و پلان آن به صورت چندضلعی نامنظم طراحی شده است. این دژ مستحکم دارای هفت برج دفاعی و تقویتی است که به دلیل ناهمواری سطح کوه، ابعاد و ارتفاع یکسانی ندارند. مصالح اصلی بنا شامل سنگ، ساروج، آهک، خاکستر، ماسه بادی، گل و خرده‌سنگ‌های محلی است که استحکام چشمگیری به سازه بخشیده‌اند. بقایای حصارها، برج و باروهای قلعه هنوز قابل مشاهده است و ورودی اصلی آن در بخش جنوبی قرار داشته است. بر اساس اسناد تاریخی، این قلعه در قرون پنجم و ششم هجری نیز توسط اسماعیلیان مورد استفاده قرار می‌گرفت و روایت‌هایی از وجود تونلی زیرزمینی میان قلعه و چشمه‌های پایین‌دست برای تأمین آب نقل شده است. افسانه‌های محلی نیز شیرقلعه را مکانی اسرارآمیز و طلسم‌شده می‌دانند که بر جذابیت آن افزوده است.

برای دسترسی به شیرقلعه باید ابتدا به شهر شهمیرزاد در شهرستان مهدی‌شهر سفر کنید. مسیر دسترسی به قلعه از شمال شهر آغاز می‌شود و پس از حدود 30 دقیقه کوهپیمایی در میان طبیعت کوهستانی و جنگلی منطقه، می‌توان به بقایای این دژ تاریخی رسید. مسیر صعود نسبتاً آسان بوده و چشم‌اندازهای زیبایی از شهر شهمیرزاد و ارتفاعات اطراف را پیش روی گردشگران قرار می‌دهد. بهترین زمان بازدید از شیرقلعه فصل بهار، تابستان و اوایل پاییز است که آب‌وهوای خنک و مطبوع شهمیرزاد شرایط مناسبی برای پیمایش مسیر فراهم می‌کند. در هنگام بازدید، حفظ پاکیزگی محیط، خودداری از آسیب رساندن به بقایای تاریخی و رعایت اصول طبیعت‌گردی مسئولانه نقش مهمی در حفاظت از این اثر ارزشمند تاریخی دارد.