روستای ساران

روستای ساران یکی از روستاهای شهرستان بستان‌آباد در استان آذربایجان شرقی است که در دهستان مهران‌رود جنوبی از بخش مرکزی این شهرستان قرار دارد. این روستا در منطقه‌ای کوهستانی و تپه‌ای و در دامنه کوه به‌صورت شیب‌دار ساخته شده و حدود 50 خانوار و نزدیک به 333 نفر جمعیت دارد. موقعیت طبیعی ساران در نزدیکی دامنه‌های سهند و وجود منابع آبی، بخشی از ویژگی‌های محیطی آن را شکل داده است. یکی از مهم‌ترین چشمه‌های روستا، چشمه کهریز است که در تمام فصل‌های سال آب دارد. همچنین رودخانه بؤیوک چای یا رودخانه بزرگ که از دامنه‌های کوه سهند سرچشمه می‌گیرد، در نزدیکی روستا جریان دارد. اقتصاد ساران نیز مانند بسیاری از روستاهای این منطقه بر کشاورزی، دامداری، باغداری و پرورش طیور استوار است و محصولاتی مانند سیب‌زمینی، هویج، عدس، نخود و گندم در آن تولید می‌شود.

مهم‌ترین جاذبه ساران، طبیعت کوهستانی و صخره‌های بکر آن در کنار غارهای دست‌کند روستا است؛ مجموعه‌ای که از ظرفیت‌های کمترشناخته‌شده گردشگری این منطقه به شمار می‌رود. صخره‌ها و غارهای دست‌کند ساران به‌دلیل شکل خاص خود، از سوی برخی افراد با مجموعه تاریخی و صخره‌ای کندوان مقایسه شده‌اند و همین ویژگی، چشم‌انداز متفاوتی به روستا بخشیده است. بر اساس اطلاعات، اشیایی نیز از گورستان روستا پیدا شده که قدمت آن‌ها حدود سه هزار سال تخمین زده شده است؛ موضوعی که بر اهمیت تاریخی ساران افزوده است. بکر ماندن نسبی منطقه و قرار گرفتن بافت جدید روستا در بخش دیگری از آن، باعث شده صخره‌ها و غارهای موجود همچنان تا حد زیادی دست‌نخورده باقی بمانند. مجموعه این ویژگی‌ها در کنار چشمه کهریز، رودخانه بؤیوک چای، کوهستان و چشم‌اندازهای طبیعی، ساران را به مقصدی مناسب برای علاقه‌مندان به طبیعت‌گردی و گردشگری روستایی تبدیل کرده است.

برای دسترسی به ساران می‌توان از جاده قدیم تبریز به بستان‌آباد حرکت کرد و پس از عبور از محدوده قوری‌گؤل، از داخل روستای اکین‌آباد به سمت ساران ادامه مسیر داد. این روستا از سمت بستان‌آباد نیز مسیر دسترسی دارد و می‌توان از بستان‌آباد به سمت ساران حرکت کرد. با توجه به کوهستانی بودن منطقه، بهار و تابستان را می‌توان از زمان‌های مناسب بازدید از روستا دانست؛ به‌ویژه زمانی که چشمه‌ها و چشم‌اندازهای طبیعی منطقه جلوه بیشتری دارند. در بازدید از ساران، رعایت طبیعت‌گردی مسئولانه اهمیت ویژه‌ای دارد؛ گردشگران باید از آسیب‌زدن به صخره‌ها و غارهای دست‌کند، جابه‌جایی اشیای تاریخی، تخریب پوشش گیاهی و آلوده‌کردن منابع آب خودداری کنند و هنگام عبور از زمین‌های کشاورزی و محدوده‌های متعلق به اهالی، حریم روستاییان را رعایت کنند. همچنین به دلیل وجود غارها و صخره‌های طبیعی و دست‌کند، ورود به بخش‌های ناشناخته یا ناپایدار بدون تجهیزات و راهنمای آشنا با منطقه مناسب نیست.