Lenban Camii

Lenban Camii, İsfahan'ın tarihi yapılarından biridir ve eski Lenban mahallesinde, Dr. Beheşti Caddesi ile Mescid-i Lenban Caddesi'nin yakınında yer alır. Caminin bugünkü yapısı, Safevi Şahı I. Süleyman döneminde, tarihi hicri sekizinci yüzyıla uzanan daha eski bir caminin kalıntıları üzerine inşa edilmiştir. Tarihi kaynaklarda Lenban Camii'nden eski adı olan «Bekarat» ile de söz edilir ve bazı kaynaklar onu İsfahan'ın ilk camilerinden biri olarak kabul eder. Yapı, 29 Azer 1316 tarihinde 293 numarayla İran Ulusal Eserler Listesi'ne kaydedilmiştir ve farklı dönemlerde onarım ve yeniden inşa çalışmaları görmüştür; bu nedenle günümüzdeki cami, Safevi öncesi, Safevi ve sonraki dönemlere ait eserleri bir arada barındırır.

Lenban Camii'nin değerli bölümleri arasında Safevi öncesi döneminden kalan alçı süslemeler ile bir kısmı hicri kameri 1080 tarihini taşıyan Safevi dönemi çini panolar sayılabilir. Cami kapısının üzerindeki kitabeler de yapının önemli tarihi unsurlarındandır; girişin üst kısmında Safevi Şahı I. Süleyman dönemindeki onarımlara ait, hicri kameri 1080 tarihli bir kitabe bulunur; bir başka giriş kitabesi ise hicri kameri 1256 yılına aittir. Hicri kameri 1114 tarihli, «Sahibüzzaman Minberi» olarak bilinen ahşap minber, Safevi dönemi ahşap eserlerinin en nefislerinden biri sayılır. Caminin ayrıca arabesk ve çiçek-yaprak süslemeli turkuaz kubbeleri ile alçak bir minaresi vardır; büyük salonunun altından eskiden bir su kanalı geçiyor ve burada bir de mahzen yapılmıştı. Lenban sebili ve tarihi su taşı da bu yapı topluluğunun dikkat çeken diğer unsurlarıdır.

Lenban Camii'ne ulaşmak için İsfahan'ın batı kesimindeki tarihi Lenban mahallesine gitmek ve Dr. Beheşti Caddesi'nden Mescid-i Lenban Caddesi'ne girmek gerekir. Caminin şehrin tarihi dokusu içinde yer alması, ziyareti eski mahallelerde gezinmek ve İsfahan'ın batısındaki diğer tarihi cazibe merkezlerini görmekle birleştirme imkânı sunar. İsfahan'ın iklim koşullarının daha uygun olması nedeniyle ilkbahar ve sonbahar, yürüyüş yapmak ve şehrin tarihi dokusunu gezmek için daha elverişli zamanlardır. Ziyaret sırasında caminin dini işlevi göz önünde bulundurularak uygun bir zaman seçilmeli; ibadet edenleri rahatsız etmekten, süslemelere dokunmaktan ve yapının tarihi unsurlarına zarar vermekten kaçınılmalıdır.